• Aralık 6, 2022

Zaman algısı beyindeki gizemli tüylerle mi alakalı?

Zaman algısı beyindeki gizemli tüylerle mi alakalı?

Yapılan yeni bir araştırma beyindeki gizemli tüylerin zaman algısı üzerinde etkili olabileceğini ortaya koydu. Beyin silyaları olarak adlandırılan bu tüy benzeri yapılar zaman algımızı etkiliyor mu?

Beynin bazı bölgelerinde “silya” adı verilen tüy, kirpik ya da antene benzetilen büyümenin fareler üzerindeki etkisi bilim insanlarını şaşırttı. Fareler üzerinde yapılan çalışmada bilim insanları, genetik manipülasyon tekniğini kullandı. Bu teknik sayesinde farelerden silyaları çıkarttı. Elde edilen sonuçlarda ise farelerin fiziksel hareket görevlerini öğrenemediği, motor davranışlarını tekrarladığı ve karar mekanizmalarında gecikmeler yaşandığını tespit ettiler.

Çalışma ayrıca farelerin mekandaki konumları ve yönlerine dair bilgileri hemen hatırlamada da yetersiz kaldıklarını ortaya koydu. Yanı sıra farelerin alakasız verileri filtreleyemediği ve daha önce öğrendikleri motor becerilerini koruyabildikleri de belirtildi.

Bu yapının şizofreni, otizm, Parkinson gibi hastalıkların tedavisi için kullanılabileceği fikri çalışmanın önemini daha da arttırdı. Öyle ki “striyatum” adı verilen bölge etraftan gelen duyusal bilgileri işlemeye ve motor tepkilerin zaman sırasını koordine etmeye yarıyor.

zaman algısı
Görsel Kaynak: Yahoo News

Molecular Neuorobiology dergisinde yayımlanan bulgulara göre silyalar zamanlamaya bağlı bu tür görevlerde bazı işlev bozukluklarının oluşmasını sağlıyor ve bu çalışma ortaya koyduğu bilgiler için kanıtlar sunuyor.

Bilim insanları, özellikle nörolojik rahatsızlıklarda hastaların eylemlerini ne zaman zamanlayacağını ve ne zaman sonlandıracağını doğru bir şekilde hesaplayamadıklarını söylüyor. Şayet çalışmanın ortak yazarlarından Kaliforniya Üniversitesi Irvine kampüsünden (UCI) Amal Alachkar “Elde ettiğimiz bulgular beynin “merkezi saat” işlevinde daha önce payı bilinmeyen bu organellerin yerine getirdiği kritik görev bağlamında, beynin işlevlerine ve akıl hastalıkları üzerine anlayışımızda devrim yaratabilir.” dedi.


Silyaların öneminin daha önce keşfedilmemesi onların küçük ve işlevsiz görünmesi sebebi ile olabilir. Lakin beyinde her şeyin bir önem taşıdığı bu araştırma ile tekrar kanıtlanmış oldu. Şayet uzmanların belirttiğine göre beynimiz bir milisaniye içinde zaman algısı ile ilgili fikir yürütüyor ve harekete geçiyor. Bu nedenle yeni çalışma tedavilerde silya hedefli uygulamaların geliştirilmesi için bir vesile olabilir.

Bu sayede zaman algısı üzerinde etkili olan beyin organizmalarının sırrı çözülebilir ve hastaları iyileştirebilecek yeni yöntemler keşfedilebilir.